Skip to main content

MAENDELEO YA KWELI LAZIMA YAJUMUISHE MCHANGO WA WANAWAKE

By

 


NA ZUHURA JABIR, ZANZIBAR @@@

 

Wanawake ni nguzo muhimu katika maendeleo ya familia, jamii na taifa. Kwa miaka mingi, juhudi mbalimbali zimefanywa na Serikali ya Mapinduzi Zanzibar, Serikali ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania pamoja na taasisi za kiraia ili kuhakikisha wanawake wanapata haki sawa za kushiriki katika uongozi na maamuzi ya maendeleo.

 Pamoja na hatua hizo, bado wanawake wengi hukutana na changamoto zinazowazuia kufikia nafasi za uongozi kutokana na mila na desturi, mitazamo hasi ya kijamii, ukosefu wa fursa za elimu na uwezeshaji wa kiuchumi.

 

Katiba ya Zanzibar ya mwaka 1984, pamoja na marekebisho yake, na Katiba ya Jamhuri ya Muungano wa Tanzania ya mwaka 1977 zinatambua usawa wa watu wote mbele ya sheria bila ubaguzi wa kijinsia. Aidha, Tanzania imeridhia mikataba mbalimbali ya kimataifa inayolinda haki za wanawake, ikiwemo Mkataba wa Umoja wa Mataifa wa Kutokomeza Aina Zote za Ubaguzi dhidi ya Wanawake (CEDAW),

 Itifaki ya Maputo ya Umoja wa Afrika kuhusu Haki za Wanawake Afrika na Malengo ya Maendeleo Endelevu (SDGs), hususan Lengo la Tano linalohimiza usawa wa kijinsia na kuwawezesha wanawake na wasichana wote.

 

Akizungumza kuhusu nafasi ya wanawake katika uongozi, Bikame Sheha Ussi, Mkuu wa Divisheni ya Pensheni, Jamii na Maendeleo ya Wazee, anasema hata historia za dini zinaonesha wazi kuwa wanawake hawajazuiwa kuwa viongozi. Anaeleza kuwa dini zimekuwa zikisisitiza zaidi maadili, uwajibikaji na uadilifu kuliko jinsia ya kiongozi.

 

“Kwa upande wa Dini ya Kiislamu haijakataza mwanamke kuwa kiongozi, bali inasisitiza kuzingatia mipaka na maadili,” anasema.

 

Kauli hiyo inaondoa dhana inayotumiwa na baadhi ya watu kwamba dini ndiyo kikwazo kikubwa cha wanawake kushika nafasi za uongozi. Badala yake, inaonesha kuwa tafsiri potofu za dini pamoja na mila na desturi ndizo zinazochangia kuwanyima wanawake nafasi za kushiriki kikamilifu katika maamuzi ya kijamii na kisiasa.

 


Naye Mkurugenzi wa Ustawi wa Jamii na Wazee, Hassan Ibrahim Suleiman, anasema wanawake wana uwezo mkubwa wa kuwa viongozi katika ngazi zote kuanzia familia, jamii hadi taifa endapo watapatiwa fursa sawa za elimu, mafunzo na uwezeshaji wa kiuchumi.

 

Hata hivyo, anaeleza kuwa bado kuna vikwazo vinavyowakabili wanawake wengi. Miongoni mwa changamoto hizo ni masharti ya baadhi ya ndoa ambapo waume huwazuia wake zao kushiriki katika shughuli za kijamii na kisiasa, utegemezi wa kiuchumi unaotokana na ukosefu wa kipato cha kutosha, pamoja na vitendo vya rushwa ya ngono vinavyowakatisha tamaa wanawake wanaotafuta nafasi mbalimbali za uongozi.

 

Kwa mujibu wake, pamoja na juhudi za serikali na mashirika yasiyo ya kiserikali, bado baadhi ya familia huendelea kuwekeza zaidi katika elimu ya wavulana kuliko wasichana kwa kuamini kuwa wanaume ndio tegemeo kuu la familia. Mtazamo huo huwanyima wasichana fursa za kujijengea msingi wa elimu na uongozi tangu wakiwa wadogo.

 

Anasema pia uongozi ni mchakato unaohitaji muda, kujituma, uvumilivu na dhamira thabiti. Hata hivyo, wanawake wengi hukabiliwa na mzigo mkubwa wa majukumu ya kifamilia, mfumo dume na mitazamo hasi inayowafanya washindwe kushiriki kikamilifu katika shughuli za kisiasa na kijamii.

 


Kwa upande wake, Makamu Mstaafu wa Rais wa Chuo Kikuu cha Zanzibar (ZU), Nunu Issa Juma, anasema elimu imekuwa silaha muhimu iliyomjengea mwanamke uwezo wa kujiamini, kujieleza na kushiriki katika maamuzi yanayogusa maendeleo ya jamii.

 

“Kupitia elimu, nimepata ujasiri mkubwa wa kujieleza na kusimamia hoja zenye msingi,” anasema.

 

Anafafanua kuwa elimu humwezesha mwanamke kutambua haki zake za msingi, kuelewa sheria mbalimbali na kushiriki kwa ufasaha katika mijadala ya kijamii, kisiasa na kitaifa. Elimu pia humsaidia mwanamke kujenga uwezo wa kufanya maamuzi sahihi na kujilinda dhidi ya vitendo vya ubaguzi na unyanyasaji.

 

Kwa mujibu wake, mafanikio ya mwanamke katika uongozi hayaji kwa bahati mbaya bali yanahitaji juhudi binafsi, nidhamu, kujifunza kila wakati na mazingira yanayotoa fursa sawa kwa wanawake na wanaume.

 

“Wanawake wanaweza kuwa viongozi bora endapo jamii itabadilisha mtazamo kwamba mwanamke ana uwezo wa kuongoza,” anasisitiza.

 


Anabainisha kuwa Chuo Kikuu cha Zanzibar kupitia Dawati la Jinsia kinaendesha programu mbalimbali zinazowajengea wanafunzi wa kike uwezo wa uongozi, kujiamini na kutambua haki zao. Programu hizo huwapa wanawake vijana nafasi ya kuandaliwa kuwa viongozi wa baadaye katika sekta mbalimbali za maendeleo.

 

Kwa upande wa vyombo vya habari, Khairat Ali, Afisa wa Programu na Mawasiliano kutoka Chama cha Waandishi wa Habari Wanawake Tanzania (TAMWA Zanzibar), anasema taasisi hiyo imeendelea kuwajengea uwezo waandishi wa habari kuhusu uandishi unaozingatia usawa wa kijinsia, haki za wanawake na uongozi.

 

“Tunaendelea kuwafundisha waandishi wapya kila baada ya muda kwa sababu tunataka waandishi wote Zanzibar wawe na uelewa kuhusu masuala ya wanawake, uongozi na haki za kidemokrasia,” anasema.

 

Anasema vyombo vya habari vina nafasi kubwa katika kubadili fikra za jamii kwa kuandika habari zenye kuhamasisha ushiriki wa wanawake katika uongozi na kupinga dhana zinazowadhalilisha wanawake. Waandishi wa habari wanapaswa kuandika habari zinazotoa nafasi sawa kwa wanawake na wanaume, huku wakiepuka lugha zinazoweza kuendeleza ubaguzi wa kijinsia.

 

Wataalamu wa maendeleo ya kijamii wanaeleza kuwa ushiriki wa wanawake katika uongozi huongeza uwajibikaji, uwazi na utofauti wa mawazo katika kufanya maamuzi. Tafiti mbalimbali pia zimeonesha kuwa taasisi zenye uwakilishi mzuri wa wanawake katika nafasi za maamuzi huwa na uwezo mkubwa wa kusimamia maendeleo jumuishi yanayozingatia mahitaji ya makundi yote ya jamii.

 

Ili kuongeza idadi ya wanawake katika nafasi za uongozi, kuna haja ya kuendelea kuwekeza katika elimu ya mtoto wa kike, kuwajengea wanawake uwezo wa kiuchumi, kuimarisha utekelezaji wa sheria zinazolinda haki za wanawake na kuhamasisha jamii kubadili mitazamo inayowabagua wanawake. Aidha, wanaume wanapaswa kushirikishwa kama wadau muhimu katika kuhamasisha usawa wa kijinsia badala ya kuona mafanikio ya wanawake kama tishio.

 

Kwa ujumla, wanawake wana uwezo mkubwa wa kuwa viongozi wenye maono, uadilifu na mchango chanya katika maendeleo ya taifa. Hata hivyo, mafanikio hayo yatapatikana pale ambapo jamii itaondoa vikwazo vya kijinsia, itawekeza katika elimu na uwezeshaji wa wanawake na kuhakikisha sheria pamoja na mikataba ya kitaifa na kimataifa inayolinda haki za wanawake inatekelezwa kwa vitendo. Safari ya kufikia usawa wa kijinsia si jukumu la wanawake pekee, bali ni wajibu wa jamii nzima kuhakikisha kila mwanamke anapata nafasi ya kutimiza ndoto zake za uongozi bila ubaguzi wala vikwazo visivyo vya lazima.

 

Comments

Post a Comment

BLOG'S VISITORS

DAKTARI MWENGINE CHAKE CHAKE KULA SIKUKUU POLISI, NI KWA TUHUMA ZA KUMBAKA MGONJWA WAKE

By
NA WAANDISHI WETU, PEMBA::: DAKTARI anaetoa huduma kwa wagonjwa kituo cha afya cha serikali cha  Gombani wilaya ya Chake Chake Pemba, Is-haka Rashid Hadid, anaendelea kushikiliwa na Jeshi la Polisi Mkoa wa kaskazini Pemba, akituhumiwa kumtorosha na kisha kumbaka mtoto wa mwenye umri wa miaka 16, mkaazi wa Gombani. Daktari huyo miaka 35 ni mkaazi wa Kangagani Wilaya ya Wete mkoani humo, ambapo anadaiwa alimchukua mtoto huyo kutoka kwa rafiki yake, na kumpeleka kwenye nyumba anayoishi eneo la Kangagani. Mtoto aliefanyiwa kitendo hicho alisema kuwa, April 21 mwaka huu alikwenda kituo cha afya Gombani, kwa ajili ya matibabu na baada ya kupatiwa huduma na daktari huyo, alimuomba nambari yake ya simu. Alisema ilipofika usiku, walikuwa wanawasiliana kupitia ujumbe mfupi (sms) kwa lengo la kwenda kuchukua dawa nyingine ambazo kwa mchana huo alizikosa hospitalini hapo. "Nilikwenda hospitali kutibiwa, baada ya kufanya mapele katika sehemu zangu za siri, lakini akaniambia mpaka aje da...
4 comments
Read more

HII KALI MBUNGE ASIYA AMKOGESHA MWANANCHI HADHARANI KISA HICHI HAPA......

By
  NA HAJI NASSOR, PEMBA MBUNGE wa viti maalum nafasi za wanawake mkoa wa kaskazini Pemba Asiya Sharif Omar, amewataka wananchi wa kijiji cha taifu, shehia ya Kinyasini jimbo la Gando wilaya ya Wete Pemba, kuyalinda miundombinu ya maji safi na salama, ili yawe endelevu kwao. Kauli hiyo ameitoa wakati alipokuwa akizungumza na mwandishi wa habari hizi, mara baada ya kuwasili kijijini humo, na kumkogesha mwananchi mmoja kama ishara ya uzinduzi wa mradi wa maji safi na salama, ulioasisiwa na mbunge wa Jimbo la Gando. Alisema, hawana mbadala kwa sasa bali ni kuilinda miundombinu ya huduma hiyo, hasa baada ya mbunge wa wao Salim Mussa Omar, kuwarejeshea huduma hiyo. Alieleza kuwa, inafahamika kuwa kwa miaka 14 waliikosa huduma hiyo hasa kwa vile viongozi waliokuwepo hawakujali kuwatatulia tatizo hilo, hadi juzi ilipofanywa na mbunge wao. “Baada ya huduma hii sasa kurejeshwa na mbunge wa jimbo la Gando, kazi iliyobakia kwenu wananchi ni kila mmoja kuwa mlinzi wa miundombinu hii,’...
2 comments
Read more

'MKAPA' NA WENZAKE PEMBA WALAZWA RUMANDE

By
  NA HAJI NASSOR, PEMBA@@@@ MAHKAMA kuu Zanzibar kisiwani Pemba, chini ya Jaji Ibrahim Mzee Ibrahim, imewapeleka rumande watumuhimwa wanne wanaokabiliwa na tuhuma za kuua kwa makusudi, akiwemo Ali Mussa Omar ‘ Mkapa’ mkaazi wa Wawi wilaya ya Chake chake Pemba. Watuhumiwa wengine walioanza maisha mapya ya rumande ni mtuhumiwa Yassir Mohamed Juma miaka 23, Anuwari Mussa Omar miaka 30 pamoja na mtuhumiwa Yassir Mussa Omar ‘ Makababu ’ miaka 29, wote wakaazi wa shehia ya Wawi, wilaya ya Chake chake Pemba. Awali watuhumiwa hao waliwasili mahakamani hapo, kwa mara ya kwanza, kwa ajili ya kusomewa tuhma zinazowakabili za kumuua kwa maksudi Said Seif Kombo. Ilidaiwa mahakamani hapo na Mwendesha Mashtaka kutoka Ofisi ya Mkurugenzi wa Mashataka Seif Mohamed Khamis akiambatana na mwenzake Mussa Khamis Ali kuwa, watuhumiwa hao kwa pamoja wanadaia kufanya mauwaji hayo kwa maksudi. Ilidai kuwa, watuhumiwa wote kwa pamoja, walitenda kosa hilo Oktoba 16, mwaka huu, baina ya saa 7:00 m...
2 comments
Read more

TUHMA ZA DAKTARI PEMBA KUCHIWA HURU: POLISI KASKAZINI KUTOA TAARIFA RASMI LEO

By
  NA HAJI NASSOR, PEMBA KAMANDA wa Polisi mkoa wa kaskazini Pemba, Juma Saad Khamis, amesema leo Mei 9, mwaka huu atatoa taarifa rasmi, juu ya kuendelea kumshikilia au kumpa dhamana ya Polisi, daktari wa Kituo cha Afya Gombani Is-haka Rashid Hadid, anayetuhumiwa kwa ubakaji. Alisema, kwa vile alikuwa katika mapumziko mafupi, haelewi jambo lolote linaloendelea kwa mtuhumiwa huyo, juu ya kuendelea kushikiliwa kwake kituoni hapo. Alieleza kuwa, leo Mei 6 (jana), hajapata taarifa za ndani za mtuhumiwa, huyo na kuwataka wananchi na wanaharakati, wasubirie hadi Jumatatu ijayo. Akizungumza na waandishi wa habari kwa nyakati tofauti Kamanda huyo, alisema hana taarifa zozote za kupewa dhamana mtuhumiwa ndani ya kituo chake cha Polisi au kuendelea kuwepo. ‘’Ilikuwa mimi sipo kazini kwa muda, kuanzia anakamatwa hadi anafikishwa Polisi, kwa sasa siwezi kueleza jambo lolote kwa mtuhumiwa huyo, hadi Jumatatu,’’alieleza. Aidha Kamanda huyo alieleza kuwa, kwa sasa hawezi kutoa uf...
2 comments
Read more

MADAKTARI KUTOKA CHINA WAOKOA MAISHA YA MTOTO PEMBA

By
  HABIBA ZARALI, PEMBA TIMU ya 32 ya madaktari wa kichina katika hospitali ya Abdalla Mzee Mkoani wamefanikiwa kufanya upasuaji mkubwa wa mtoto mwenye umri wa miaka 15 mkaazi wa Chole Kengeja, baada ya kuchomwa na jiti sehemu ya njia zake za mfumo wa uzazi. Mtoto huyo ambae alianguka hivi karibuni katika mti na baadae kuchomwa na jiti hilo na kumsababishia kutokwa na damu nyingi katika sehemu ya nyonga, alifanyiwa upasuaji uliodumu kwa muda wa saa tatu na   kuokolewa maisha yake. Akizungumza mara baada ya operesheni huo kiongozi wa timu hiyo Dr Jiang Jinhua, alisema mara baada ya mtoto huyo kufikishwa hospitalini hapo na kufanyiwa vipimo na kuonekana   ilibidi apatiwe rufaa ya kwenda katika hospitali nzuri yenye kutibu tatizo lake huko nchini Kuwado ambapo haikuwezekana kutokana na hali ya umaskini wa f amilia ya mtoto huyo . Alisema timu ya madaktari hao itaendelea kutowa huduma za matibabu   kwa wananchi kisiwani humo,   ili kuwaondolea gharama ya kuta...
2 comments
Read more